Smart Energy Systems

Het doel van het Smart Energy Systems programma is om op tweeërlei manieren oplossingen voor duurzaamheid aan te dragen:

• door met behulp van ICT het energieverbruik te verminderen en beheersen in bijvoorbeeld logistiek, vervoer, gezondheidszorg, lifetime-robust housing, en het mogelijk maken en controleren van gedecentraliseerde opwekking van energie, en
• door het verminderen van het energieverbruik binnen de ICT-sector, om zo de CO₂ uitstoot en opwarming van de aarde te verminderen, en om schaarse energiebronnen efficiënter te benutten en duurzaamheid te bevorderen.

Reikwijdte van de Call
Op basis van aangetoonde sterktes binnen relevante Nederlandse onderzoeksgebieden zijn de volgende onderzoekslijnen binnen het programma zijn geselecteerd: Slimme ICT-technieken voor het besparen, opslaan en opwekken van energie in gebouwen.

De uitdaging voor het onderzoek bestaat uit het minimaliseren van het energiegebruik in kantoren en huizen, bijv. door het gebruik van sensornetwerken voor het bewaken en controleren van het energiegebruik. Voor deze onderzoekslijn moet nieuwe intelligente real-time (on-line) programmerings-, plannings- en controlesoftware ontwikkeld worden met de bijbehorende hardware besturingsmogelijkheden.

Slimme controlesystemen voor flexibele elektriciteitsnetwerken
Het kleinschalig en gedecentraliseerd opwekken van elektriciteit (netwerktopologieën) maakt de elektriciteitsnetwerken in toenemende mate gecompliceerd. Deze ontwikkeling stelt ons voor enorme uitdagingen, zoals het modelleren en simuleren van deze complexe netwerken, visualisatietechnieken, ontwikkelen van agent technologie voor het beheersen van de vraag en het aanbod van energie, ontwikkelen van slimme controlesystemen, waarborgen van de correctheid en veiligheid van de controlesystemen, en waarborgen van de stabiliteit, betrouwbaarheid en efficiëntie van de elektrische transmissie- en distributienetwerken.

Energiebesparing bij het verwerken en opslaan van informatie
Door de snel groeiende hoeveelheden informatie die noodzakelijk zijn voor het draaiend houden van onze maatschappij moeten enorme hoeveelheden data verwerkt en opgeslagen worden in datacentra, digitale bibliotheken, etc. Dit gaat gepaard met een snel stijgend energieverbruik. Voor het realiseren van efficiëntere signaal processorarchitecturen en dataopslag strategieën is onderzoek nodig naar zowel de hardware als de software kant, bijv. het energiezuinig programmeren van parallelle architecturen met honderden programmeerbare kernen.

Energiebesparing in communicatienetwerken
Het uitwisselen van deze enorme hoeveelheden informatie vergt veel van onze communicatienetwerken en er moeten manieren gevonden worden om het exploderende energieverbruik voor het transport en het routeren van datastromen te beheersen. Hierbij komende uiteenlopende uitdagingen om de hoek kijken, zoals technologieën voor de generatie van capaciteit en kwaliteit van dienst toegesneden op de behoeften van de gebruiker, altijd beschikbare toegang tot verbindingen, slimme energiezuinige interfaces (incl. intelligente sluimerstanden), energiezuinige routers voor datapakketten, resource-efficient interworking van draadloze en bedrade netwerken en batterijbesparende werkstations.

Wat kan aangevraagd worden

Het maximaal beschikbare bedrag in deze ronde is € 6 miljoen. Het programma subsidieert met name onderzoeksplaatsen. Er wordt onderscheid gemaakt tussen twee soorten projecten: kleinere projecten waarbij tenminste één onderzoeker betrokken is met een budget tot € 400.000 en grotere projecten waarbij tenminste twee onderzoekers betrokken zijn met een budget tot € 750.000. Een voorwaarde bij de grotere projecten is dat het een samenwerkingsproject betreft: de onderzoekers die bij deze projecten betrokken zijn moeten tenminste bij twee verschillende onderzoeksinstituten in dienst zijn.

De subsidie kan gebruikt worden voor het financieren van:

• Fulltime promovendi (aio's) en/of postdocs voor twee of drie jaar.
• Ander niet-wetenschappelijk personeel dat bij het voorgestelde onderzoek betrokken is (zoals programmeurs en dergelijke)
• Activiteiten en apparatuur ter ondersteuning van het voorgestelde onderzoek, mits de totale kosten hiervan lager zijn dan de salariskosten van de onderzoekers. De apparatuur dient uitsluitend bestemd te zijn voor het project dat in het onderzoeksvoorstel beschreven wordt. De noodzaak voor de apparatuur en de relatie met het project moeten goed gemotiveerd worden;
• Reiskosten die gemaakt worden in het kader van het onderzoek;
• Reis- en accommodatiekosten voor gastonderzoekers uit het buitenland wiens inbreng relevant is voor het onderzoek;

Wanneer kan aangevraagd worden

• Sluitingdatum voor het indienen van vooraanmeldingen was 8 maart 2010, 12.00 uur
• Sluitingdatum voor het indienen van uitgewerkte aanvragen was 26 mei 2010, 12.00 uur

De subsidieronde bestaat uit twee fasen:

Een verplichte vooraanmeldingsfase waarin verkorte onderzoeksvragen ingediend kunnen worden (vooraanmeldingen). De richtlijnen voor deze fase zijn te vinden in de Call for Proposals.

De uitwerkingsfase. De evaluatiecommissie zal aanvragers uitnodigen om een uitgewerkt voorstel in te dienen. De richtlijnen die van toepassing zijn op kandidaten die uitgenodigd worden om een uitgewerkt voorstel in te dienen zijn te vinden in de Call for Proposals.

Extra Informatie

Compartimenten

Onderzoekers kunnen aanvragen in twee verschillende 'compartimenten' indienen:

1. Toepassingsgericht onderzoek
2. Nieuwsgierigheidgedreven onderzoek

Compartiment 1, Toepassingsgericht onderzoek
Voorstellen die ingediend worden in dit compartiment zijn aantoonbaar gericht op de toepassing van het voorgestelde onderzoek in het bedrijfsleven of de maatschappij. Gehonoreerde projecten worden uitgevoerd onder Technologiestichting STW.

Compartiment 2, Nieuwsgierigheidgedreven onderzoek
Hieronder ingediende voorstellen, gedreven door theoretische wetenschappelijke vragen, kunnen zich op alle aspecten van de vier hierboven genoemde onderzoeksgebieden richten. Gehonoreerde projecten worden uitgevoerd onder NWO Exacte Wetenschappen. De standaard beoordelingsprocedures en criteria zijn van toepassing op de beoordeling van onderzoeken in beide compartimenten. Deze staan beschreven in de Call for Proposals.

Criteria

Aanvragen worden beoordeeld aan de hand van volgende criteria:

1. wetenschappelijke kwaliteit,
2. innovatief karakter
3. relevantie, voor Compartiment 2
4. utilisatie, voor Compartiment 1

Voor de aanvragen in compartiment 1 worden de criteria 1, 2 en 4 in een waarderingscijfer uitgedrukt. Het eindcijfer wordt berekend volgens de formule eindcijfer=gemiddeld(gemiddeld(1,2),4). Voor de aanvragen in compartiment 2 worden de criteria 1, 2 en 3 in een waarderingscijfer uitgedrukt. Het eindcijfer wordt berekend volgens de formule eindcijfer=gemiddeld(1,2,3).

Wetenschappelijke beoordeling
Uitgewerkte aanvragen, en als er preselectie plaats vindt ook vooraanmeldingen, worden beoordeeld door de beoordelingscommissie op basis van hun wetenschappelijke kwaliteit, innovatieve karakter en relevantie.

De wetenschappelijke kwaliteit van het voorgestelde onderzoek zal worden getoetst op de volgende kenmerken:

• het wetenschappelijk belang van het voorstel;
• de helderheid van de doelstelling;
• de competentie van het onderzoeksteam, ook wat betreft grensoverschrijdend onderzoek;
• (de uitvoerbaarheid van) het werkprogramma;
• de verhouding tussen het onderzoeksdoel en de aangevraagde middelen;
• de urgentie van het voorgestelde onderzoek.

De innovativiteit van het voorgestelde onderzoek zou moeten leiden tot nieuwe concepten, dieper begrip of nieuwe methoden.

De relevantie van het voorgestelde onderzoek wordt beoordeeld op basis van in hoeverre het aansluit op de uitdagingen binnen het onderzoeksthema. Wanneer voorstellen op gelijke hoogte eindigen in de prioritering, zal voorrang worden gegeven aan de voorstellen waarin reeds een of meer kandidaat-uitvoerders worden genoemd waarbij als de hoofdaanvrager van het voorstel een vrouw is.

Utilisatie
Van alle voorstellen die gedaan worden in compartiment 1 zal de utilisatie beoordeeld worden. Aanvragen in compartiment 1 bevorderen de utilisatie en kennisoverdracht naar potentiële gebruikers.

Wanneer voorstellen op gelijke hoogte eindigen in de prioritering, zal voorrang worden gegeven aan de voorstellen waarin reeds een of meer kandidaat-uitvoerders worden genoemd waarbij als de hoofdaanvrager van het voorstel een vrouw is.

Procedure

Voor uitgewerkte aanvragen in beide compartimenten gelden dezelfde procedures. De beoordelingscommissie zal de aanvragen prioriteren. Bij uitgewerkte aanvragen worden de meningen van de internationale referenten en indien van toepassing het weerwoord van de aanvragers meegenomen in de beoordeling.

De beoordelingscommissie maakt een advies voor beslissingsorgaan. Het beslissingsorgaan maakt besluit over de honoreringen.

Commissies

Zowel vooraanmeldingen als uitgewerkte aanvragen worden beoordeeld door een internationale beoordelingscommissie die bestaat uit wetenschappers die afkomstig zijn van universiteiten en uit het bedrijfsleven. De samenstelling van de commissie zal afhangen van het aantal en de heterogeniteit van de aanvragen. De leden van de commissie worden te zijner tijd op de website bekend gemaakt.

Afgevaardigden van de deelnemende NWO gebieden, ICTRegie en STW vormen de stuurgroep van het programma. De vertegenwoordigers van de gebieden in de stuurgroep hebben mandaat om subsidies toe te kennen binnen het SES-programma.

Budget

Het is de bedoeling om het totaal beschikbare budget van € 6 miljoen in twee gelijke delen over de compartimenten te verdelen, waarbij een minimum van € 2,4 miljoen en een maximum van € 3,6 miljoen geldt voor elk van de compartimenten.

Financiers

NWO-gebied Exacte Wetenschappen, Technologiestichting STW, Nationaal regieorgaan voor ICT-onderzoek en -innovatie (ICTRegie)

Contactpersonen

• Dhr. dr. M. (Mark) van Assem
  telefoon: 070 - 344 09 15, e-mail: m.vanassem@nwo.nl
• Dhr. dr. A.P. (Lex) Zandee
  telefoon: +31 (0)70 344 06 60, e-mail: l.zandee@nwo.nl
• Dr. ir. Frank Karelse
  telefoon: +31 (0)30 600 12 70, e-mail: frankk@stw.nl