Wat is het Onderzoeksprogramma Biodiversiteit werkt?

Definitie Biodiversiteit
NWO hanteert de definitie van biodiversiteit, zoals omschreven in het Biodiversiteitsverdrag (Rio, 1992):

'Biological diversity means the variability among living organisms from all sources, including, inter alia, terrestrial, marine and other aquatic ecosystems and the ecological complexes of which they are part; this includes diversity within species, between species and of ecosystems.'

Aanleiding/Probleemstelling
Het gebied Aard- en Levenswetenschappen van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO-ALW) en het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit (LNV) hebben hun krachten gebundeld ten aanzien van biodiversiteitsonderzoek. In 2008 is het beleidsprogramma ‘Biodiversiteit werkt (2008-2011)’ uitgekomen, dat is ondertekend door de ministeries LNV, OS en VROM, alsmede EZ, OCW, V&W en Defensie. Het beleidsprogramma kent een paragraaf ten behoeve van het verkrijgen van nieuwe kennis voor biodiversiteit. Bij NWO-ALW zijn sinds de jaren negentig verschillende biodiversiteitsprogramma’s succesvol afgerond. Het gebied ALW heeft in haar strategienota (2007-2010) wederom aandacht gegeven aan het onderwerp biodiversiteit. De gemeenschappelijke belangstelling voor het onderwerp biodiversiteit heeft inhoudelijk vorm gekregen door de ontwikkeling van een ‘Onderzoeksprogramma biodiversiteit werkt: naar een dynamische en veerkrachtige natuur in schaarser wordende ruimte’.

Biodiversiteit wordt onderbouwd door natuurbeheer. Voor het natuurwetenschappelijk onderzoek dat nodig is voor onderbouwd behoud en herstel in reservaten geldt dat er tot nu toe te weinig aandacht is geweest voor dynamiek in de natuur en interacties tussen (onderdelen van) ecosystemen.
Het biodiversiteitonderzoek komt pas recent toe aan de vraag hoe microbiële biodiversiteit, en de diversiteit aan planten en dieren op elkaar inwerken en hoe hierdoor maatschappelijk belangrijke functies en diensten worden gereguleerd. Het is belangrijk te begrijpen wat de link is tussen aan de ene kant de dynamiek van ecosystemen en de diversiteit aan soorten en functionele groepen, en aan de andere kant de relaties van deze kenmerken met de dynamiek en veerkracht van systemen.
Voor het hele landelijk gebied gelden andere omissies in kennis. Voor het omgaan met schaarse ruimte in het landelijk gebied en een bruikbaar en toekomstbestendig beheer van ons landschap is een omslag nodig van opschaling van natuurreservaten naar het niveau landschap ("streek")

Doelstellingen
Doel van het onderzoeksprogramma is nieuwe kennis te genereren ten behoeve van beleidsonderwerpen: aandacht voor meer dynamische natuur, uitwerking en invulling geven aan ecosysteemdiensten en hoe om te gaan met de beperkte fysieke ruimte in Nederland voor de natuur.

Thema's
Het onderzoeksprogramma biodiversiteit werkt kent drie onderzoeksthema’s:
1. Dynamische natuur
2. Ecosysteemfuncties en –diensten
3. Ruimtelijke schaarste

Loopduur
2010-2015 

Financiering
Het Onderzoeksprogramma biodiversiteit werkt wordt gefinancierd door het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit (LNV), en de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO).

Budget
3,65 M€